Cách xưng tội song ngữ Việt – Nhật với từ vựng, mẫu đối thoại, cách xét mình và lưu ý khi lãnh Bí tích Hòa Giải tại Nhật Bản.
Đối với người Công giáo Việt Nam đang sinh sống, học tập hoặc làm việc tại Nhật Bản, rào cản ngôn ngữ có thể khiến việc lãnh nhận Bí tích Hòa Giải trở nên khó khăn. Nhiều người hiểu ý nghĩa của việc xưng tội, đã xét mình và thật lòng muốn trở về với Thiên Chúa, nhưng lại bối rối vì không biết phải mở đầu bằng tiếng Nhật như thế nào, diễn tả tội lỗi ra sao hoặc trả lời thế nào khi linh mục hướng dẫn.
Trong Giáo hội Công giáo tại Nhật Bản, Bí tích Hòa Giải thường được gọi là ゆるしの秘跡, nghĩa là “bí tích của sự tha thứ”. Cách gọi truyền thống 告解, nghĩa là “xưng thú” hoặc “xưng tội”, vẫn được nhiều tín hữu sử dụng trong giao tiếp hằng ngày. Dù sử dụng cách gọi nào, trọng tâm của bí tích vẫn là lòng thống hối, việc thành thật xưng thú tội lỗi, đón nhận ơn tha thứ của Thiên Chúa qua thừa tác vụ của linh mục và quyết tâm sửa đổi đời sống.
Bí tích Hòa Giải được gọi như thế nào trong tiếng Nhật?
ゆるしの秘跡 – Bí tích của sự tha thứ
Cách gọi phổ biến trong Giáo hội Công giáo Nhật Bản hiện nay là:
ゆるしの秘跡
Yurushi no hiseki
Bí tích Hòa Giải, Bí tích Tha Thứ.
Trong cụm từ này:
- ゆるし – yurushi: sự tha thứ, sự tha tội.
- 秘跡 – hiseki: bí tích.
Từ ゆるし có thể được viết bằng chữ Hán là 赦し hoặc 許し, nhưng trong các văn bản mục vụ Công giáo tại Nhật Bản, cách viết bằng hiragana là ゆるし thường được sử dụng. Cách viết này vừa dễ đọc, vừa nhấn mạnh ý nghĩa thiêng liêng của lòng thương xót và sự tha thứ.
告解 – Xưng tội, cáo giải
Một từ khác thường gặp là:
告解
Kokkai
Xưng tội, cáo giải.
Đây là cách gọi quen thuộc trong lịch sử Công giáo Nhật Bản. Một số tín hữu lớn tuổi hoặc những người đã quen với lối nói truyền thống vẫn có thể hỏi:
告解はいつありますか。
Kokkai wa itsu arimasu ka?
Khi nào có giờ xưng tội?
Hai cách gọi ゆるしの秘跡 và 告解 đều có thể được người Công giáo Nhật Bản hiểu. Tuy nhiên, khi hỏi lịch tại nhà thờ hoặc đọc thông báo của giáo xứ, người Việt nên ưu tiên sử dụng cách gọi ゆるしの秘跡.
Một số câu dùng để hỏi giờ xưng tội
ゆるしの秘跡は何時からですか。
Yurushi no hiseki wa nanji kara desu ka?
Bí tích Hòa Giải bắt đầu từ mấy giờ?
今日、ゆるしの秘跡を受けることができますか。
Kyō, yurushi no hiseki o ukeru koto ga dekimasu ka?
Hôm nay tôi có thể lãnh Bí tích Hòa Giải không?
告解を聞いていただけますか。
Kokkai o kiite itadakemasu ka?
Xin cha có thể giải tội cho con được không?
ベトナム語を話せる神父様はいらっしゃいますか。
Betonamugo o hanaseru shinpu-sama wa irasshaimasu ka?
Ở đây có linh mục nào nói được tiếng Việt không?
英語で告解できる神父様はいらっしゃいますか。
Eigo de kokkai dekiru shinpu-sama wa irasshaimasu ka?
Ở đây có linh mục nào có thể giải tội bằng tiếng Anh không?
Từ vựng tiếng Nhật thường dùng khi xưng tội
| Tiếng Nhật | Cách đọc | Nghĩa tiếng Việt |
|---|---|---|
| ゆるしの秘跡 | yurushi no hiseki | Bí tích Hòa Giải |
| 告解 | kokkai | việc xưng tội |
| 司祭 | shisai | linh mục |
| 神父 | shinpu | cha, linh mục |
| 罪 | tsumi | tội |
| 罪を犯す | tsumi o okasu | phạm tội |
| 罪を告白する | tsumi o kokuhaku suru | xưng thú tội lỗi |
| 良心の糾明 | ryōshin no kyūmei | xét mình |
| 悔い改め | kuiaratame | sự ăn năn, hoán cải |
| 痛悔 | tsūkai | lòng thống hối |
| 償い | tsugunai | việc đền tội |
| ゆるし | yurushi | sự tha thứ |
| 罪のゆるし | tsumi no yurushi | ơn tha tội |
| あわれみ | awaremi | lòng thương xót |
| 恵み | megumi | ân sủng |
| 祈り | inori | lời cầu nguyện |
| 改心する | kaishin suru | cải tâm, sửa đổi |
| 神と和解する | Kami to wakai suru | hòa giải với Thiên Chúa |
| 教会と和解する | kyōkai to wakai suru | hòa giải với Giáo hội |
| 秘密 | himitsu | bí mật |
| 忘れる | wasureru | quên |
| 覚えている | oboete iru | nhớ |
| 神の十戒 | Kami no jikkai | Mười Điều Răn của Thiên Chúa |
| 大罪 | daizai | tội trọng |
| 小罪 | shōzai | tội nhẹ |
| 決心 | kesshin | quyết tâm |
| 誘惑 | yūwaku | cám dỗ |
| 避ける | sakeru | tránh xa |
Trong giao tiếp thông thường, từ 神父様 – shinpu-sama là cách xưng hô lịch sự và gần gũi với linh mục. Trong văn bản chính thức, từ 司祭 – shisai được sử dụng nhiều hơn.
Chuẩn bị trước khi xưng tội
Cầu xin ơn soi sáng
Trước khi xét mình, người tín hữu có thể dành ít phút thinh lặng và xin Chúa Thánh Thần soi sáng. Việc xét mình không nhằm làm cho con người rơi vào sợ hãi hoặc tuyệt vọng, nhưng giúp họ nhìn lại đời sống dưới ánh sáng tình yêu và lòng thương xót của Thiên Chúa.
Có thể cầu nguyện bằng tiếng Việt. Thiên Chúa không bị giới hạn bởi ngôn ngữ. Nếu muốn sử dụng một lời nguyện ngắn bằng tiếng Nhật, có thể đọc:
聖霊よ、わたしの心を照らし、犯した罪を正直に認めることができるよう助けてください。
Seirei yo, watashi no kokoro o terashi, okashita tsumi o shōjiki ni mitomeru koto ga dekiru yō tasukete kudasai.
Lạy Chúa Thánh Thần, xin soi sáng tâm hồn con và giúp con thành thật nhận ra những tội con đã phạm.
Xét mình
Tiếng Nhật gọi việc xét mình là:
良心の糾明
Ryōshin no kyūmei.
Người tín hữu có thể nhìn lại đời sống từ lần xưng tội trước đến hiện tại dựa trên Mười Điều Răn, Tin Mừng và bổn phận trong bậc sống của mình. Không nên chỉ tìm kiếm những hành vi bên ngoài, mà cũng cần nhận ra những thái độ, lời nói, sự thờ ơ và những điều tốt lành mình đã có thể thực hiện nhưng cố ý bỏ qua.
Có thể tự hỏi:
- Tôi có dành thời gian cầu nguyện và sống mối tương quan với Thiên Chúa không?
- Tôi có bỏ lễ Chúa nhật hoặc ngày lễ buộc mà không có lý do chính đáng không?
- Tôi có sử dụng danh Thiên Chúa một cách thiếu tôn kính không?
- Tôi có đối xử bất kính, lạnh nhạt hoặc vô trách nhiệm với cha mẹ và người thân không?
- Tôi có làm tổn thương người khác bằng lời nói, sự tức giận, thành kiến hoặc bạo lực không?
- Tôi có gian dối, lấy của người khác hoặc gây thiệt hại mà chưa sửa chữa không?
- Tôi có thiếu trung tín trong đời sống hôn nhân và các mối tương quan không?
- Tôi có sử dụng mạng xã hội để xúc phạm, vu khống hoặc lan truyền điều chưa được kiểm chứng không?
- Tôi có ích kỷ, ghen tị, kiêu ngạo hoặc cố tình làm ngơ trước người cần được giúp đỡ không?
- Tôi có thành thật trong công việc, học tập và trách nhiệm với cộng đồng không?
Việc xét mình cần cụ thể nhưng không nên biến thành sự tự dằn vặt kéo dài. Người xưng tội cũng không cần kể lại toàn bộ câu chuyện đời mình. Điều cần trình bày là những tội lỗi của chính mình, không phải lỗi của người khác.
Ăn năn và quyết tâm sửa đổi
Lòng thống hối không chỉ là cảm giác buồn hoặc xấu hổ. Theo cách hiểu Công giáo, thống hối bao gồm việc nhận ra mình đã làm điều trái với tình yêu Thiên Chúa, thật lòng từ bỏ tội lỗi và quyết tâm thay đổi.
Quyết tâm sửa đổi không có nghĩa là người tín hữu phải bảo đảm rằng mình sẽ không bao giờ yếu đuối nữa. Điều cần thiết là ý hướng chân thành muốn tránh tội, tránh những hoàn cảnh dẫn đến tội và sử dụng những phương thế phù hợp để thay đổi đời sống.
Cách xin xưng tội tại nhà thờ Nhật Bản
Tại một số nhà thờ ở Nhật Bản, giờ xưng tội được ghi rõ trên bảng thông báo hoặc trang thông tin của giáo xứ. Một số nơi yêu cầu tín hữu liên hệ trước với linh mục, nhất là khi muốn xưng tội bằng tiếng nước ngoài.
Có thể gặp nhân viên văn phòng giáo xứ và nói:
ゆるしの秘跡を受けたいのですが、予約が必要ですか。
Yurushi no hiseki o uketai no desu ga, yoyaku ga hitsuyō desu ka?
Tôi muốn lãnh Bí tích Hòa Giải. Xin hỏi có cần đặt lịch trước không?
Nếu muốn xin gặp linh mục:
神父様に告解をお願いしたいです。
Shinpu-sama ni kokkai o onegai shitai desu.
Tôi muốn xin cha giải tội cho tôi.
Nếu muốn trình bày mình là người Việt Nam:
わたしはベトナム人のカトリック信者です。
Watashi wa Betonamujin no Katorikku shinja desu.
Con là một tín hữu Công giáo người Việt Nam.
Nếu cần một linh mục nói tiếng Việt:
ベトナム語で告解できる神父様を紹介していただけますか。
Betonamugo de kokkai dekiru shinpu-sama o shōkai shite itadakemasu ka?
Xin có thể giới thiệu cho con một linh mục giải tội bằng tiếng Việt không?
Cách xưng tội song ngữ Việt – Nhật theo từng bước
Bước 1: Trình bày khó khăn về ngôn ngữ
Sau khi chào linh mục, người xưng tội nên nói ngay về khả năng tiếng Nhật của mình:
神父様、わたしはベトナム人です。日本語があまり上手ではありません。ゆっくり話していただけますか。
Bước 3: Xin linh mục chúc lành
Có thể nói:
神父様、罪を犯しました。どうか祝福してください。
Bước 4: Nói thời gian kể từ lần xưng tội trước
前回ゆるしの秘跡を受けたのは、一か月前です。
Zenkai yurushi no hiseki o uketa no wa, ikkagetsu mae desu.
Có thể thay đổi thời gian:
- 一週間前です – isshūkan mae desu: một tuần trước.
- 三か月前です – sankagetsu mae desu: ba tháng trước.
- 半年前です – hantoshi mae desu: nửa năm trước.
- 一年前です – ichinen mae desu: một năm trước.
- 数年前です – sūnen mae desu: vài năm trước.
- よく覚えていません – yoku oboete imasen: con không nhớ rõ.
Nếu đã lâu không xưng tội:
Bước 5: Xưng thú tội lỗi
Có thể bắt đầu bằng câu:
わたしの罪を告白します。
Mẫu đối thoại xưng tội Việt – Nhật hoàn chỉnh
Mở đầu
Hối nhân:
神父様、わたしはベトナム人です。日本語があまり上手ではありません。ゆっくり話していただけますか。
Thưa cha, con là người Việt Nam. Con không giỏi tiếng Nhật lắm. Xin cha nói chậm giúp con.
Linh mục:
はい、分かりました。
Được, cha hiểu rồi.
Hối nhân:
父と子と聖霊のみ名によって。アーメン。
Nhân danh Cha và Con và Thánh Thần. Amen.
神父様、罪を犯しました。どうか祝福してください。
Thưa cha, con đã phạm tội. Xin cha chúc lành cho con.
Nói thời gian từ lần xưng tội trước
前回ゆるしの秘跡を受けたのは、三か月前です。
Lần xưng tội trước của con là ba tháng trước.
Xưng thú
わたしの罪を告白します。
Con xin xưng thú những tội của con.
祈りを怠りました。
Con đã lười biếng cầu nguyện.
正当な理由なく、日曜日のミサを一回休みました。
Con đã bỏ lễ Chúa nhật một lần mà không có lý do chính đáng.
家族に対して何度も怒り、ひどい言葉を使いました。
Con đã nhiều lần nóng giận và nói những lời nặng nề với gia đình.
うそを何回かつきました。
Con đã nói dối vài lần.
人の悪口を言い、その人を傷つけました。
Con đã nói xấu và làm tổn thương người khác.
自分の責任を十分に果たしませんでした。
Con đã không chu toàn trách nhiệm của mình.
Kết thúc phần xưng thú
以上が、覚えている主な罪です。忘れている罪も含め、すべての罪を心から悔やみます。ゆるしをお願いします。
Đó là những tội chính con còn nhớ. Con thật lòng ăn năn về tất cả các tội, kể cả những tội con đã quên. Xin cha ban ơn tha tội cho con.
Nhận việc đền tội
Linh mục:
Linh mục đưa ra lời khuyên và giao việc đền tội.
Hối nhân:
はい、分かりました。そうします。
Vâng, con đã hiểu. Con sẽ thực hiện.
Bày tỏ lòng ăn năn
神よ、わたしは犯した罪を心から悔やみます。あなたの恵みによって生活を改め、罪を避けるよう努めます。どうかわたしをあわれみ、ゆるしてください。アーメン。
Lạy Chúa, con thật lòng ăn năn về những tội con đã phạm. Nhờ ơn Chúa, con quyết tâm sửa đổi đời sống và cố gắng tránh xa tội lỗi. Xin thương xót và tha thứ cho con. Amen.
Lãnh ơn xá giải
Linh mục đọc công thức xá giải.
Hối nhân:
アーメン。
Amen.
ありがとうございます。
Con cảm ơn cha.
Mẫu xưng tội rất ngắn dành cho người mới học tiếng Nhật
Người chưa thể nhớ toàn bộ phần đối thoại có thể chuẩn bị mẫu ngắn sau:
神父様、わたしはベトナム人です。日本語があまり分かりません。ゆっくりお願いします。
Thưa cha, con là người Việt Nam. Con chưa hiểu nhiều tiếng Nhật. Xin cha nói chậm.
前回の告解は六か月前です。
Lần xưng tội trước của con là sáu tháng trước.
わたしの罪を告白します。
Con xin xưng thú tội lỗi.
Sau đó, đọc các câu đã chuẩn bị.
以上です。すべての罪を心から悔やみます。ゆるしをお願いします。
Con xin xưng hết. Con thật lòng ăn năn về mọi tội lỗi. Xin cha ban ơn tha tội.
Mẫu ngắn này không bắt buộc phải đọc nguyên văn. Người xưng tội có thể sử dụng những từ ngữ đơn giản hơn miễn là linh mục hiểu điều họ muốn trình bày.
